Chaos pojęciowy wokół ekologii – wieloznaczność pojęć związanych z ekologią i skojarzenia z nimi

Ariadna Ciążela

DOI: 10.21858/msr.46.01

Nr woluminu: 46

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

Tematem artykułu jest wieloznaczność pojęć związanych z ekologią w języku polskim. W artykule zaprezentowano wyniki badania dotyczącego rozumienia przez studentów pojęć związanych z ekologią. Artykuł zawiera również teoretyczną analizę funkcjonowania i rozumienia pojęć takich jak: „ekologia”, „ekolog” i „ekologizm” w języku polskim.Jedną z inspiracji badania był brak rozróżnienia w języku polskim między ekologią jako nauką i ekologiem jako osobą z wykształceniem biologicznym, a ekologią rozumianą jako działanie prośrodowiskowe oraz ekologiem jako aktywistą na rzecz środowiska, które występuje w języku angielskim (działacz prośrodowiskowy to „environmentalist”).

MSR_46_01_CiazelaPobierz

Odbudowa zachodniej pierzei Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego – czy specustawa jest potrzebna?

Anna Wieczorek, Magnolia Gorzelak

DOI: 10.21858/msr.45.05

Nr woluminu: 45

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

W 2021 r. uchwalono ustawę o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie odbudowy Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ulicy Królewskiej w Warszawie. To kolejna z wielu tzw. specustaw, które zawieszają stosowanie powszechnie obowiązujących przepisów.Pałace Saski i Brühla oraz kamienice przy ulicy Królewskiej w 1939 r. tworzyły zachodnią pierzeję Placu, który podobnie jak dzisiaj nosił nazwę Marszałka Józefa Piłsudskiego. Celem artykułu jest wykazanie, że do zorganizowania odbudowy, w szczególności do ustalenia lokalizacji powyższych budynków, wystarczają przepisy ogólnie obowiązujące.

MSR_45_05_Wieczorek_GorzelakPobierz

Centralny Port Komunikacyjny – zasady ustalania lokalizacji

Anna Wieczorek, Mariusz Sowa

DOI: 10.21858/msr.45.04

Nr woluminu: 45

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

W 2018 r. uchwalono ustawę o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, znaną pod skróconą nazwą ustawa o CPK. Jest to kolejna w naszym systemie prawnym tzw. specustawa, na podstawie której lokalizuje się inwestycje celu publicznego z pominięciem przepisów ogólnie obowiązujących. Mianem Centralny Port Komunikacyjny ustawodawca określa szereg zadań, nazywanych Przedsięwzięciami, w szczególności budowę lotniska użytku publicznego oraz obsługujących je dróg i linii kolejowych.Celem artykułu jest uświadomienie czytelnikom, jak bardzo skomplikowana jest ustawa o CPK oraz że obowiązujące przed jej uchwaleniem przepisy prawa umożliwiały lokalizację Centralnego Portu Komunikacyjnego, a wkład pracy potrzebny do przygotowania potrzebnych do tego dokumentów nie byłby większy.

MSR_45_04_Wieczorek_SowaPobierz

Przyrodnicze obszary prawnie chronione w województwie mazowieckim w latach 1999–2022

Elżbieta Jaglak, Grzegorz Derbin, Marcin Rojek

DOI: 10.21858/msr.45.03

Nr woluminu: 45

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

W artykule omówiono zmiany w zakresie przyrodniczych obszarów prawnie chronionych, które zaszły po reformie administracyjnej w 1999 r. Wskazano realizowane przez Samorząd Województwa Mazowieckiego zadania w zakresie polityki regionalnej i zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Województwo mazowieckie, powstałe w ramach reformy podziału terytorialnego, objęło swym zasięgiem system obszarów chronionych, w skład którego wchodził Kampinoski Park Narodowy, 164 rezerwaty przyrody, 9 parków krajobrazowych i 29 obszarów chronionego krajobrazu. W ciągu blisko 25 lat utworzono 26 rezerwatów przyrody oraz jeden obszar chronionego krajobrazu. Modyfikacji uległy również granice istniejących form ochrony przyrody. Wraz z wejściem Polski do Unii Europejskiej dokonały się największe zmiany dotyczące obszarów prawnie chronionych. Wdrożenie przepisów prawa unijnego do prawa polskiego skutkowało m.in. wprowadzeniem nowej formy ochrony przyrody – obszarów Natura 2000, uzupełniającej istniejący system obszarów prawnie chronionych. Do marca 2023 r. na terenie województwa mazowieckiego wyznaczonych i zatwierdzonych zostało 80 obszarów sieci Natura 2000. W artykule omówiono, jak kształtowała się pozycja i kompetencje samorządu województwa w zakresie ochrony przyrody na skutek wprowadzanych zmian w prawie. Samorząd województwa przejął kompetencje dotyczące parków krajobrazowych i obszarów chronionego krajobrazu. Na skutek nabytych uprawnień Sejmik Województwa Mazowieckiego m.in. powołał do życia Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych oraz ustanowił plany ochrony dla parków krajobrazowych. Uszczegółowione zostały granice obszarów chronionego krajobrazu, prowadzone są także bazy danych przestrzennych w zakresie obszarów chronionych.

MSR_45_03_Jaglak_Derbin_RojekPobierz

Analiza struktury oferowania rozkładowych linii lotniczych w krajach Europy Środkowej. Część druga

Marek Serafin

DOI: 10.21858/msr.45.02

Nr woluminu: 45

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

Okres postpandemiczny jest szczególnie ważny dla europejskiego rynku lotniczego. Możemy obserwować nowe trendy zmian, które będą go kształtowały przez kolejnych wiele lat. Widzimy już wyraźnie, że region Europy Środkowej ma swoją specyfikę, odróżniającą go od Europy Zachodniej. W przypadku naszego kraju analizowanie sytuacji i prognozowanie przyszłości jest szczególnie ważne, gdyż podejmowane są obecnie decyzje dotyczące ogromnych inwestycji infrastrukturalnych. Struktura liczby oferowanych przez rozkładowe linie lotnicze foteli oraz zmiany w niej zachodzące są bardzo dobrymi indykatorami strategii przewoźników lotniczych, najważniejszych uczestników gry rynkowej.

MSR_45_02_SerafinPobierz

Rozwój społeczno-gospodarczy a racjonalność globalna – w kierunku gospodarki umiaru

Piotr Banaszyk, Barbara Borusiak, Bogusław Fiedor, Marian Gorynia, Małgorzata Słodowa-Hełpa

DOI: 10.21858/msr.45.01

Nr woluminu: 45

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

W artykule przedstawiono trzy grupy celów. Pierwsza odnosi się do sporządzenia diagnozy wpływu procesów wzrostu gospodarczego i rozwoju społeczno-gospodarczego na środowisko naturalne. Druga obejmuje zarysowanie ujęcia normatywnego idei racjonalności globalnej, gospodarki umiaru i dobra wspólnego. W trzeciej grupie celów uwaga jest skupiona na zdefiniowaniu zaleceń dla polityki gospodarczej w świetle przeprowadzonej diagnozy i zaproponowanego podejścia normatywnego. Główną metodą wykorzystaną w opracowaniu jest krytyczna analiza literatury przedmiotu.

MSR_45_01_Banaszyk_Borusiak_FIedor_Gorynia_Slodowa_HelpaPobierz

COVID-19 – czas na wnioski. Istniejące budynki a możliwość izolowania ludzi

Anna Wieczorek

DOI: 10.21858/msr.44.06

Nr woluminu: 44

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

Celem artykuł jest zwrócenie uwagi decydentom, że istniejące w Polsce budynki nie są przystosowane do izolowania od siebie ludzi, zalecanego w stanie epidemii COVID-19. Dotyczy to nie tylko budynków, w których się mieszka czy pracuje, ale i obiektów służby zdrowia.

MSR_44_06 Wieczorek, COVID-19 – czas na wnioski Istniejące budynki a możliwość izolowania ludziPobierz

Konferencja o ochronie obszarów wodno-błotnych w Polsce z okazji Światowego Dnia Mokradeł (4–7 luty 2023, Warszawa)

Adam Kapler

DOI: 10.21858/msr.44.05

Nr woluminu: 44

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

Mokradła były osuszane przez tysiąclecia. Od ponad wieku wiele z nich chroni się jednak jako rezerwaty, parki narodowe i/lub tereny Natura 2000. Większość bagien Polski uległa jednak degradacji, toteż warto pomyśleć o ich odtworzeniu. Jest to problem szalenie trudny do rozwiązania, szczególnie w dobie wojny w Ukrainie, rosnącej polaryzacji społecznej wokół NRL [2022], kryzysu humanitarnego na granicy polsko-białoruskiej oraz klęki ekologicznej w Odrze. Dlatego Światowy Dzień Mokradeł 2023, obchodzony corocznie z inicjatywy Centrum Ochrony Mokradeł, w rocznicę podpisania Konwencji z Ramsar, miał w tym roku szczególnie rozbudowany program. Prócz wygłaszanych corocznie debat, wykładów otwartych, prezentacji posterów i wycieczek terenowych w lutym 2023 r. zorganizowano dodatkowo: ściśle naukową, parodniową konferencję o ochronie obszarów wodno-błotnych, dwie wycieczki terenowe tudzież szereg warsztatów dla praktyków.

MSR_44_05 Kapler, Konferencja o ochronie obszarów wodno- -błotnych w Polsce z okazji Światowego Dnia Mokradeł Pobierz

Rewitalizacja w polityce rozwoju województwa mazowieckiego na tle uwarunkowań krajowych i unijnych – doświadczenia i perspektywy

Agata Kucharska, Dariusz Piwowarczyk

DOI: 10.21858/msr.44.04

Nr woluminu: 44

Wróć do wydania

Wróć do listy wydań

W  artykule przeanalizowano prowadzoną od blisko 25 lat politykę rozwoju województwa w  zakresie rewitalizacji, wyrażoną w dokumentach strategicznych i planistycznych poziomu regionalnego, w kontekście zmieniających się uwarunkowań krajowych i unijnej polityki spójności. Ponadto zbadano rolę Samorządu Województwa Mazowieckiego we wdrażaniu środków unijnych na działania rewitalizacyjne w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004–2006 oraz dwóch edycji Regionalnego programu operacyjnego województwa mazowieckiego: 2007–2013 i  2014–2020. Przedstawiono również zestawienie środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wydatkowanych na projekty rewitalizacyjne w ramach powyższych programów. Dodatkowo przeanalizowano działania komplementarne i uzupełniające do rewitalizacji na obszarach wiejskich w zakresie odnowy wsi, wdrażane przez samorząd województwa w ramach programów krajowych: Sektorowego Programu Operacyjnego – Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego i rozwój obszarów wiejskich 2004–2006 oraz dwóch edycji Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich: 2007–2013 i 2014–2020.

MSR_44_04_Kucharska_Piwowarczyk, Rewitalizacja w polityce rozwoju województwa mazowieckiego na tle uwarunkowań krajowych i unijnych – doświadczenia i perspektywy Pobierz